Maher Publishing Institute گنجینه زبان و ادبیات فارسی 3060-7930 3 پاییز 1404 1405 09 01 An Analysis of the Representation of Freedom, Love, and Liberation from Alienation in Hamid Sabzevari’s Resistance Poetry Based on Erich Fromm’s Psychoanalytic Humanism تحلیل بازنمایی مؤلفه‌های آزادی، عشق و رهایی از، ازخودبیگانگی در شعر پایداری حمید سبزواری بر مبنای انسان‌گرایی روان‌کاوانۀ اریک فروم 1 30 FA مرضیه ابراهیمی گونیانی گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد یادگار امام خمینی (ره) شهر ری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران مریم یوزباشی گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد یادگار امام خمینی (ره) شهر ری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران خدیجه بهرامی رهنما گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد یادگار امام خمینی (ره) شهر ری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Journal Article 1404 04 01 <p>Drawing on the theoretical framework of Erich Fromm’s psychoanalytic humanism, this article examines the representation of freedom, love, and liberation from alienation in the resistance poetry of Hamid Sabzevari. The central research problem concerns how these poems, beyond reflecting resistance to political and historical domination, also articulate the inner process through which human beings liberate themselves from fear, passivity, self-loss, and existential disconnection. The significance of this study stems from the fact that most previous research has primarily focused on the political, historical, ideological, and linguistic dimensions of Sabzevari’s poetry, whereas its psychological and anthropological capacities have received comparatively less attention within a coherent theoretical framework. The study employs a descriptive-analytical method, and the data are examined through the selection and analysis of prominent verses from Sabzevari’s resistance poetry in light of Fromm’s key concepts, including positive freedom, productive love, responsible action, overcoming passivity, and liberation from alienation. The findings indicate that freedom in these poems is not confined to liberation from domination and tyranny; rather, it is predominantly represented in the forms of awareness, moral choice, social commitment, and active participation in collective destiny. Likewise, love in Sabzevari’s poetic system possesses a social, ideal-oriented, and self-sacrificial character and is associated with solidarity, the defense of the oppressed, fidelity to religious and national values, and the preservation of human dignity. By contrast, alienation manifests itself in such forms as fear, complacency, betrayal, submission to domination, and passivity. Accordingly, in addition to its epic and political functions, Sabzevari’s resistance poetry possesses a profound capacity for representing the conscious, responsible, meaning-oriented, and liberation-seeking human being.</p> <p>این مقاله با اتکا به چارچوب نظری انسان‌گرایی روان‌کاوانۀ اریک فروم، به بررسی چگونگی بازنمایی مؤلفه‌های آزادی، عشق و رهایی از ازخودبیگانگی در شعر پایداری حمید سبزواری می‌پردازد. مسئلۀ اصلی پژوهش آن است که این اشعار چگونه، فراتر از بازتاب ستیز با سلطۀ سیاسی و تاریخی، فرایند درونی رهایی انسان از ترس، انفعال، خودباختگی و گسست وجودی را نیز صورت‌بندی می‌کنند. اهمیت این مطالعه از آن‌جا ناشی می‌شود که بخش عمدۀ پژوهش‌های پیشین، بیش از همه بر ابعاد سیاسی، تاریخی، ایدئولوژیک و زبانی شعر سبزواری متمرکز بوده و ظرفیت‌های روان‌شناختی و انسان‌شناختی آن کمتر در قالب یک الگوی نظری منسجم تحلیل شده است. روش پژوهش توصیفی ـ تحلیلی است و داده‌ها بر پایۀ گزینش و تحلیل ابیات برجستۀ شعر پایداری سبزواری، با تکیه بر مفاهیم محوری فروم، از جمله آزادی مثبت، عشق بارور، کنش مسئولانه، غلبه بر انفعال و رهایی از ازخودبیگانگی، بررسی شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که آزادی در این اشعار صرفاً به معنای رهایی از سلطه و استبداد نیست، بلکه عمدتاً در هیئت آگاهی، انتخاب اخلاقی، تعهد اجتماعی و مشارکت فعال در سرنوشت جمعی بازنمایی می‌شود. همچنین عشق در منظومۀ شعری سبزواری ماهیتی اجتماعی، آرمان‌مدار و ایثارگرانه دارد و با همبستگی، دفاع از مظلوم، وفاداری به ارزش‌های دینی و ملی و پاسداشت کرامت انسانی پیوند می‌یابد. در برابر، ازخودبیگانگی در صورت‌هایی چون ترس، عافیت‌طلبی، خیانت، سلطه‌پذیری و انفعال نمود می‌یابد. بر این اساس، شعر پایداری سبزواری افزون بر کارکرد حماسی و سیاسی، واجد ظرفیتی عمیق برای بازنمایی انسان آگاه، مسئول، معناگرا و رهایی‌جو است.</p> https://jtpll.com/index.php/jtpll/article/download/534/325