Maher Publishing Institute گنجینه زبان و ادبیات فارسی 3060-7930 در دست انتشار 1406 08 01 Assessing the Feasibility of Developing Interactive Cinema in Iran, with Emphasis on the Role of Artificial Intelligence in Designing Branching Narratives امکان‌سنجی توسعه سینمای تعاملی در ایران با تأکید بر نقش هوش مصنوعی در طراحی روایت‌های شاخه‌ای 1 23 10.61838/jtpll.438 FA سید داریوش رضایی کارشناسی ارشد، گروه ادبیات نمایشی ، واحد علوم تحقیقات ، تهران، ایران بهروز زینلی گروه آموزشی علوم اجتماعی، دانشگاه فرهنگیان، تهران ،ایران. Journal Article 1404 12 02 <p>Interactive cinema, through its reliance on branching narratives, establishes a new relationship among the audience, the story, and the exhibition platform—a relationship in which viewers are not merely recipients of the narrative but also participate, to some extent, in determining its progression. Nevertheless, despite the expansion of digital platforms, Iranian audiences’ growing experience with participatory media, and the increasing accessibility of artificial intelligence tools, interactive cinema in Iran has not yet developed into a clearly defined and established mode of production. Employing a qualitative, analytical–conceptual, and feasibility-oriented approach, this study examines the capacities, limitations, and prerequisites for the development of interactive cinema in Iran, with particular attention to the role of artificial intelligence in the design of branching narratives. The analysis is structured around such concepts as branching narrative, audience agency, the attention economy, platform infrastructure, and the assistive functions of artificial intelligence. The findings indicate that, at least from a feasibility perspective, interactive cinema in Iran may draw upon capacities such as character-driven and situation-driven narratives, younger generations’ familiarity with choice-based media, the gradual growth of digital platforms, and the potential use of artificial intelligence during the design and pre-production stages. At the same time, the absence of suitable infrastructure for distributing branching works, the high costs of multi-path production, the difficulty of maintaining dramatic coherence, censorship considerations, copyright issues, user privacy, and uncertainty regarding viable economic models constitute major obstacles to its development. In this context, artificial intelligence can play an effective role in proposing alternative narrative paths, supporting previsualization, developing preliminary decision-tree structures, and predicting possible audience choices. However, its role remains supportive and stage-specific and cannot replace the screenwriter, filmmaker, experience designer, platform infrastructure, or legal framework. Finally, the article proposes a gradual conceptual model that begins with education and branching-narrative design, proceeds to the production of limited pilot projects and platform and user testing, and subsequently enables the development of more complex works. Accordingly, the future of interactive cinema in Iran should be envisioned neither through the inclusion of a few superficial choices within an otherwise linear narrative nor through exclusive reliance on artificial intelligence, but rather through the gradual and systematic formation of a creative, technological, legal, and cultural ecosystem.</p> <p>سینمای تعاملی با تکیه بر روایت‌های شاخه‌ای، نسبت تازه‌ای میان مخاطب، داستان و بستر نمایش ایجاد می‌کند؛ نسبتی که در آن تماشاگر فقط دریافت‌کننده روایت نیست، بلکه تا حدی در مسیر پیشروی آن نقش دارد. با این حال، با وجود گسترش پلتفرم‌های دیجیتال، تجربه مخاطبان ایرانی در مواجهه با رسانه‌های مشارکتی و دسترس‌پذیرتر شدن ابزارهای هوش مصنوعی، سینمای تعاملی در ایران هنوز به یک مسیر تولیدی روشن و تثبیت‌شده تبدیل نشده است. این پژوهش با رویکردی کیفی، تحلیلی ـ مفهومی و امکان‌سنجانه، به بررسی ظرفیت‌ها، محدودیت‌ها و پیش‌شرط‌های توسعه سینمای تعاملی در ایران می‌پردازد و به‌طور خاص نقش هوش مصنوعی را در طراحی روایت‌های شاخه‌ای مورد توجه قرار می‌دهد. تحلیل مقاله بر محورهایی چون روایت شاخه‌ای، عاملیت مخاطب، اقتصاد توجه، زیرساخت‌های پلتفرمی و کارکردهای کمکی هوش مصنوعی استوار است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که سینمای تعاملی در ایران، دست‌کم در سطح امکان‌سنجی، می‌تواند بر ظرفیت‌هایی مانند روایت‌های شخصیت‌محور و موقعیت‌محور، آشنایی نسل جوان با رسانه‌های انتخاب‌محور، رشد تدریجی پلتفرم‌های دیجیتال و امکان استفاده از هوش مصنوعی در مرحله طراحی و پیش‌تولید تکیه کند. در عین حال، نبود زیرساخت مناسب برای پخش آثار شاخه‌ای، هزینه بالای تولید چندمسیره، دشواری حفظ انسجام دراماتیک، ملاحظات ممیزی، مسئله حق مؤلف، حریم خصوصی کاربران و ابهام در مدل اقتصادی، از موانع جدی این مسیر به شمار می‌آیند. در این میان، هوش مصنوعی می‌تواند در پیشنهاد مسیرهای جایگزین، پیش‌تجسم، طراحی اولیه درخت تصمیم و ارزیابی احتمالی انتخاب‌های مخاطب نقش مؤثری داشته باشد؛ اما این نقش، کمکی و مرحله‌ای است و نمی‌تواند جایگزین نویسنده، فیلمساز، طراح تجربه، زیرساخت پلتفرمی یا چارچوب حقوقی شود. مقاله در پایان، مدلی مفهومی و تدریجی پیشنهاد می‌کند که از آموزش و طراحی روایت شاخه‌ای آغاز می‌شود، به تولید پایلوت‌های محدود و آزمون پلتفرمی و کاربری می‌رسد و در مرحله بعد امکان توسعه آثار پیچیده‌تر را فراهم می‌کند. بر این اساس، آینده سینمای تعاملی در ایران نه با چند انتخاب سطحی در دل یک روایت خطی و نه با اتکای صرف به هوش مصنوعی، بلکه با شکل‌گیری آرام و مرحله‌به‌مرحله یک زیست‌بوم خلاق، فنی، حقوقی و فرهنگی قابل تصور است.</p> https://jtpll.com/index.php/jtpll/article/download/438/364