Maher Publishing Institute گنجینه زبان و ادبیات فارسی 3060-7930 3 تابستان 1404 2025 06 23 Examining the Dimensions of Education and Training in Qabusnameh and Kalila and Dimna Based on Thorndike's Theory of Set بررسی ابعاد تعلیم و تربیت در قابوسنامه و کلیله و دمنه بر اساس نظریه آمایه ثرندایک 1 13 10.61838/jtpll.135 FA مرضیه رشیدی دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، واحد خرم آباد، دانشگاه آزاد اسلامی ، خرم آباد، ایران سعیده نیازی استادیار، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد خرم آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرم آباد، ایران مسعود سپه وندی دانشیار، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد خرم آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرم آباد، ایران Journal Article 2025 03 17 <p>Although the requirements of education and training have not been articulated in modern terms, they have long been present in classical literary texts according to the prevalent practices of their respective eras. Today, through the classification, formulation, extraction, and discovery of educational principles and methods—and by reinterpreting and aligning them with the content of didactic literature—it becomes evident that while modern principles may appear novel in terminology and form, they bear little substantive difference from the educational elements found in classical didactic texts. Thorndike's theory is one of the contemporary educational theories. It is structured around the principles of readiness, exercise, and set, and is regarded as one of the fundamental frameworks in modern psychology of education. The components introduced in this theory for education and training are observable and analyzable within the two didactic works Qabusnameh and Kalila and Dimna. This study aims to extract the educational principles and foundations in these two texts in accordance with Thorndike's theory.</p> <p>بایسته‌های تعلیم و تربیت، اگرچه نه به صورت امروزی؛ لکن از دیرباز به صورت‌های متدوال زمانه­ی نگارندگان، در کتب ادبیات کلاسیک حضور داشته است. امروزه با دسته بندی، تدوین و استخراج و کشف شیوه‌ها و اصول و روش‌های تعلیم و تربیت و تطبیق و بازخوانی آن‌ها براساس محتوی کتب ادبیات تعلیمی متوجه می‌شویم که این اصول  اگرچه در لفظ و فرم تازگی دارند؛ اما در محتوا و کاربرد فرق چندانی با مولفه‌های تربیتی مندرج در متون ادبیات تعلیمی ندارند. تئوری ثرندایک یکی از نظریه‌های تعلیم و تربیت امروز است. این نظریه به عنوان: آمادگی، تمرین و آمایه طرح شده است و در علم روانشناسی امروز از مهمترین اصول و مبانی تعلیم و تربیت به شمار می‌رود. مولفه‌هایی که در این نظریه برای تعلیم و تربیت معرفی شده، در دو اثر تعلیمی قابوسنامه و کلیله و دمنه قابل مطالعه و ملاحظه است. در این تحقیق به استخراج اصول و مبانی تعلیم و تربیت منطبق بر نظریه ثرندایک در قابوسنامه و کلیله و دمنه می‌پردازیم.</p> https://jtpll.com/index.php/jtpll/article/download/135/86